• Czcionka:
  • Kontrast:
poprzedni obiekt
następny obiekt
MALCZEWSKI Jacek (1854–1929) (malarz)

Pejzaż

  • obraz
492
110
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • Młoda Polska
  • lasy
  • pejzaże
  • drzewa (rośliny)
  • obłoki

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/SE-M/55
  • Autor/WytwórcaMALCZEWSKI Jacek (1854–1929) (malarz)
  • TytułPejzaż
  • NazwaPejzaż
  • Miejsce powstaniaKraków (województwo małopolskie)
  • Czas powstaniaokoło 1906
  • Technikatechnika olejna
  • Materiałdeska
  • Wymiary
      • cały obiekt:
      • 27.5 cm (wysokość)
      • 19.6 cm (szerokość)
  • Sygnatury / Napisy / Znaki
    • 1. Sygnatura:
    • J Malczewski
    • ; MALCZEWSKI Jacek (1854–1929)
  • Sposób nabyciazakup
  • Odpowiedzialny działDział Sztuki Europejskiej 1800–1945
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie

Za łąką - na pierwszym planie - dwie grupy drzew, spoza których, po lewej wzniesienie z jasną plamą piasku, po prawej, po prawej ciemnoniebieska płaszczyzna wody. Horyzont na 4/5 wysokości. Na jasno-turkusowym niebie białe i liliowe obłoczki. Na przedplanie chłodna zieleń zarośli. Po lewej, pod lasem mała sylwetka postaci kobiecej w długiej sukni.

Jacek Malczewski w 1873 roku przerwał edukację gimnazjalną i zapisał się do Szkoły Sztuk Pięknych. Początkowo pobierał nauki pod kierunkiem Władysława Łuszczkiewicza, a następnie Jana Matejki. W tym czasie brał udział w Wystawie Światowej w Wiedniu. W 1876 roku pojechał do Paryża i rozpoczął studia w klasie Charles’a Ernesta Lehmanna w tamtejszej Szkole Sztuk Pięknych. W 1877 roku z powodu braku funduszy zmuszony był do powrotu do kraju, gdzie po letnich plenerach zapisał się do klasy Matejki. W 1878 roku odszedł z pracowni swojego dotychczasowego mistrza, wyrażając tym samym niezgodę na jego wizję sztuki – nie było mu bliskie malowanie patriotyczne w stylu historyzującym. Malarz opisywał swoje rozumienie polskości, a co za tym idzie też patriotyzmu, na tle twórczości Wyspiańskiego: „Pragnąłem inaczej wyrazić pierwiastek narodowy mojej sztuki. Był on dla mnie zawsze najsilniejszym bodźcem do pracy. Niech mi pan wierzy… gdybym nie był Polakiem, nie byłbym artystą. Z drugiej strony nie zacieśniałem nigdy polskości mojej sztuki do pewnych wąskich, z góry nakreślonych ram. Wyspiański np. ograniczył pojęcie polskości do jednego miejsca. Często powadził mnie na Wawel i mówił: »To jest Polska«. Tymczasem ja mu zawsze tłumaczyłem, że Polska to te pola, miedze, wierzby przydrożne, nastrój tej wsi o zachodzie słońca, ta chwila tak jak teraz – to wszystko jest bardziej polskie niż Wawel, to jest to, co artysta-Polak powinien się przede wszystkim wyrazić” (Jan Brzękowski, Jacek Malczewski o sobie, „Wiadomości Literackie” 1925, nr 30, s. 163). Pragnienie przedstawienia polskości poprzez poszukiwanie jej specyficznego wyglądu i próbę oddania go widoczne jest między innymi w krajobrazie ze szczecińskich zbiorów. Widok z okna (1906) to dość nietypowe płótno w ouvre artysty, rzadko bowiem malował czyste pejzaże, najczęściej stanowiły one tylko tło dla innych scen znajdujących się w centrum. Widok ukazuje za łąką, na pierwszym planie dwie grupy drzew, po lewej stronie widoczne jest wzniesienie z jasną plamą piasku, po prawej zaś ciemnoniebieska płaszczyzna wody. Na jasnoturkusowym niebie unoszą są białe i liliowe obłoki. Na przedplanie namalowana została chłodna zieleń zarośli. Po lewej stronie, pod lasem, znajduje się mała sylwetka postaci kobiecej w długiej sukni.



Beata Małgorzata Wolska

magazyn