• Czcionka:
  • Kontrast:

Głowa starego, brodatego mężczyzny

Tiepolo, Giambattista (1696-1770) (rysownik)
Tiepolo, Giambattista (1696-1770) (rysownik)

Głowa starego, brodatego mężczyzny

  • rysunek
MNS/Rys/584
768
233
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • Tiepolo (rodzina), rysunek wenecki, portrety męskie, starcy, zawoje, Tiepolo Giovanni Battista (1696-1770), Rodzina Dariusza przed Aleksandrem, Aleksander III Macedoński (król macedoński 356-323 przed naszą erą), Dariusz III (król perski 3..-330 przed naszą erą), Villa Cordellina (Montecchio Maggiore), Montecchio Maggiore (Włochy)

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/Rys/584
  • AutorTiepolo, Giambattista (1696-1770) (rysownik)
  • TytułGłowa starego, brodatego mężczyzny
  • Miejsce i czas powstaniaWenecja (Włochy) około 1743 - 1744
  • Technikabiała kredka, czarna kredka
  • Materiałpapier czerpany z filigranem
  • Wymiary

    cały obiekt: 231 mm (wysokość); 156 mm (szerokość);

  • Sygnatury / Napisy / Znaki

    napis; na recto u dołu po prawej; Gio: Batta: Tiepolo; ołówkiem nazwisko artysty; nieznany

    napis; na recto u góry po lewej; f. x.; obcięty napis piórem w tonie brunatnym; nieznany

    napis; na verso u góry pośrodku; 950; ołówkiem numer; nieznany

    pieczęć; na verso u góry pośrodku; Museum Stettin 1907; pieczęć okrągła, brunatna z napisem w otoku i głową gryfa w lewym profilu w polu; Museum der Stadt Stettin (1913-1945)

    napis; na starym montażu u dołu po lewej; 16035/72/74 | 16035/72/2 74; ołówkiem numery inwentarzowe MNW; Muzeum Narodowe w Warszawie (1862- )

  • Kolekcjarysunek włoski
  • Sposób nabyciapozyskanie własne
  • Odpowiedzialny działDział Sztuki Dawnej
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie
Popiersie starca w zawoju zwróconego w trzech czwartych w prawo.
Rysunek w układzie pionowym na karcie niebieskiego papieru weneckiego w kształcie prostokąta. Szkic głowy starego mężczyzny z długą, gładką brodą i gęstymi, opadającymi wąsami, zwróconego w trzech czwartych w prawo, spoglądającego w zamyśleniu w dół. Głowę o wysokim, lekko zmarszczonym czole i długim nosie, okrytą zawojem ukazano trochę od góry. Mężczyzna ubrany jest w wierzchnie okrycie z płaskim, prosto ściętym kołnierzem. Rysunek wykonany prostymi, równoległymi, spokojnymi kreskami podkreślającymi stan psychiczny portrtowanego. Tylko zawój modelowany jest zróżnicowanymi kreskami, prostymi i łamanymi, o różnym natężeniu waloru. Na verso czarną kredką szkic ze sceną do kompozycji Pokłon Trzech Króli przedstawiającą Madonnę z Dzieciątkiem i klęczącym królem.

Giambattista Tiepolo przedstawił głowę zatopionego w myślach starego mężczyzny w ujęciu od góry, jakby podglądał go w jakiejś intymnej sytuacji. Szkic promieniuje aurą tajemnicy. Mężczyzna w wielkim zawoju jest zwrócony w bok, skupiony, o czym świadczy jego spojrzenie i ściągnięte rysy twarzy. Bierze udział w ważnym wydarzeniu historycznym. Rysunek posłużył do namalowania postaci starca w scenie rozgrywającej się na głównym planie Rodziny Dariusza przed Aleksandrem, fresku namalowanym w Villi Cordellina, w miejscowości Montecchio Maggiore w 1744 roku. Drobne różnice w skłonie głowy postaci na szkicu i fresku potwierdzają, że rysunek poprzedził pracę nad kompozycją ścienną.

Scena historyczna, z którą związany był szkic, opowiada epizod z życia Aleksandra Macedońskiego zwanego Wielkim, przywódcy wszechhelleńskiego, który przez całe życie poszerzał granice swego państwa i umacniał wpływy na podbitych terytoriach. Panował w Macedonii i Grecji, w Egipcie i państwach Azji Mniejszej. Walczył między innymi z Persją. W wielkiej bitwie pod Issos w 333 roku zwyciężył dumnego króla Persji Dariusza III. Scena, w której Dariusz wraz z rodziną prosi Aleksandra o łaskę, była tematem dzieł sztuki niejednokrotnie podejmowanym przez malarzy.

Szkic rysowany był czarną i białą kredką na cienkim niebieskim papierze weneckim z nieczytelnym znakiem wodnym. Na verso (odwrotnej stronie arkusza papieru) Giambattista wykonał czarną kredką postacie Madonny z Dzieciątkiem i klęczącym królem – rysunek wstępny do pracy nad kompozycją Pokłon trzech króli. Pochodzi ze zbioru prac weneckiej rodziny Tiepolo, który po licznych perturbacjach znajduje się obecnie w zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie.

Ewa Gwiazdowska

magazyn