• Czcionka:
  • Kontrast:
poprzedni obiekt
następny obiekt
nieznany (rzemieślnik)

Plakietka ażurowa z ptakiem

  • plakietka, biżuteria, ozdoba
Plakietka ażurowa z ptakiem
801
217
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • plakietka pielgrzymia
  • Duch Święty (symbol)
  • orły (zwierzęta)
  • sokół
  • gołąb
  • wczesne średniowiecze

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/A/19624/8
  • Autor/Wytwórcanieznany (rzemieślnik)
  • NazwaPlakietka ażurowa z ptakiem
  • Czas powstania1201 - 1225
  • Technikacyzelowanie, odlewanie
  • Materiałmetal
  • Wymiary
    • cały obiekt:
    • 0.2 cm (wysokość)
    • 5.6 cm (średnica)
  • Kolekcjaśredniowiecze
  • Miejsce zebrania w terenieKamień Pomorski (województwo zachodniopomorskie)
  • Odpowiedzialny działDział Archeologii
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie

Metalowa, okrągła plakietka ażurowa z wyobrażeniem ptaka w części centralnej. Jego głowa zwrócona jest w lewo. Całość przedstawienia otoczono koncentrycznymi kręgami połączonymi delikatnymi pręcikami. Powierzchnia plakietki jest starannie wyrównana. Na odwrocie znajdują się haczyki do przypinania ozdoby do odzieży.

Ażurowa plakietka z początku XIII wieku, odkryta w 1962 roku w Kamieniu Pomorskim podczas prac budowlanych związanych z odbudową Starego Miasta u zbiegu ulic Władysława Jagiełły i Garncarskiej.

Okrągła, ażurowa plakietka o średnicy około 5 cm, przypinana do skóry lub tkaniny, odlana została z jasnego miękkiego metalu, najpewniej stopu cynowo-ołowianego. Wyróżnia ją staranne cyzelowanie, czyli wyrównanie wszystkich nierówności, które mogły powstać podczas odlewania w formie. W centralnej części widnieje sylwetka ptaka z głową zwróconą w lewo, z opuszczonymi skrzydłami, w otoczeniu koncentrycznych kręgów, z czworokątnymi otworami nadającymi plakietce pewnej lekkości.

Kwestią otwartą pozostaje określenie gatunku ptaka, a tym samym prawidłowe odczytanie treści symbolicznych zawartych na plakietce. Niekiedy przyjmuje się, że jest to gołąb lub gołębica, w ikonografii chrześcijańskiej symbol Ducha Świętego. Przypuszcza się także, że może to być ptak drapieżny, sokół albo orzeł. Kamieńska plakietka jest importem zachodnioeuropejskim, prawdopodobnie niemieckim. Niemal identyczne przedmioty znaleziono na wrocławskim Ostrowie Tumskim oraz na szczecińskim Wzgórzu Zamkowym. Formą i sposobem wykonania przypomina plakietki pątnicze, emblematy przypinane do ubrań, nakryć głowy lub toreb, widome znaki pielgrzymowania do miejsc świętych.

Sławomir Słowiński

magazyn