• Czcionka:
  • Kontrast:
poprzedni obiekt
następny obiekt
Magistrat miasta Złocieńca (emitent)

500 000 marek

  • bon
500 000 marek
660
133
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • jednostki monetarne > marka (jednostka monetarna) > marka rentowa (nazwa nowego pieniadza po wymianie marek inflacyjnych)
  • znaki > znaki wodne
  • fraktura (czcionka)
  • nominały > 500 000 (nominał)
  • bon
  • inflacja > hiperinflacja
  • inflacja
  • pieniądze zastępcze
  • Pomorze, prowincja historyczna (Rzesza Niemiecka)
  • Republika Wajmarska, państwo historyczne (Europa)
  • Złocieniec

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/B/2047
  • Autor/WytwórcaMagistrat miasta Złocieńca (emitent)
  • Nazwa500 000 marek
  • Miejsce powstaniaEuropa (region historyczny); Rzesza Niemieckia, Republika Wajmarska (państwo historyczne); Niemcy (Europa)
  • Czas powstania1923
  • Technikadruk
  • Materiałpapier
  • Wymiary
      • cały obiekt:
      • 96.5 mm (wysokość)
      • 131.5 mm (szerokość)
  • Sposób nabyciazakup
  • Odpowiedzialny działDział Numizmatyki
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie

Strona główna: w ozdobnej prostokątnej ramce czcionką frakturydrukowane czarny napis: Reihe 2/ Fünfhunderttausend Mark/ zahlt die Stadthauptkasse in Falkenburg i. Pom. dem/ Einlieferer dieses Gutscheins. Dieser wird durch/ Bekanntmachung in ortsüblicher Weise/ spätestens am 1. Oktober 1923/ aufgerufen./ Falkenburg i. Pom., den 17. August 1923. Niżej napis: Der Magistrat a pod nim wydrukowane nazwiska urzędników: Brandt., Bussian. Przy dolnej krawędzi bonu odciśnięta fioletowa, okrągła pieczęć tuszowa głównej kasy miejskiej. Strona odwrotna: pusta. Papier błękitny ze znakami wodnymi pod postacią falistych linii.

Latem 1923 roku inflacja w Republice Weimarskiej przybrała olbrzymie rozmiary. Standardem w obiegu pieniężnym stały się bony o nominałach kilkuset tysięcy oraz miliona marek. 17 sierpnia 1923 roku rada miejska Złocieńca podjęła decyzję o emisji pieniędzy zastępczych w nominałach 100 000, 500 000 i 1 mln marek. Nominały 500 000 i 1 mln marek wydano w dwóch seriach. Jako gwarancję ważności bony otrzymywały fioletową pieczęć głównej kasy miejskiej, kolejną numerację oraz odręczny podpis kontrolera. Spotyka się również egzemplarze bez numeracji i podpisu, będące jak się wydaje, bezwartościowymi egzemplarzami kolekcjonerskimi. Pieniądze zastępcze miały obiegać przez dwa miesiące i zostać wywołane w tradycyjny sposób, tj. przez ogłoszenie o wykupie w lokalnej prasie, nie później niż 1 października 1923 roku. Od tego dnia bony były wymieniane w głównej kasie miejskiej na marki Rzeszy. Późną jesienią, w czasie hiperinflacji, decyzją z 3 listopada 1923 roku magistrat Złocieńca wydał jeszcze bony o nominale 50 mld marek, które miały być wycofywane od 2 lutego 1924 roku oraz o nominale 100 mld marek z czasem obiegu do 1 października 1924 roku. Nie odciskano na nich fioletowego stempla kontrolnego oraz nie umieszczano podpisu kontrolera, a jedynie numerację kolejną. Bon o nominale 100 mld marek nie był jednak w obiegu tak długo jak zakładano. Wycofano go w styczniu 1924 roku w związku z przygotowywaną przez rząd reformą pieniężną. W zależności od nominału do produkcji stosowano inną barwę papieru. Obydwa wydania bonów wartości 500 000 marek wydrukowano frakturą na błękitnym papierze z falistymi znakami wodnymi. Ustawą z 15 listopada 1923 roku powołano Niemiecki Bank Rentowy (Deutsche Rentenbank) z kapitałem zakładowym w postaci majątku narodowego – głównie ziemi. Bank ten miał prawo do emisji nowej waluty – tzw. marki rentowej (Rentenmark). W styczniu 1923 roku rozpoczęło się wycofywanie inflacyjnych pieniędzy zastępczych.

Mieszko Pawłowski

wystawa

Muzeum Narodowe w Szczecinie – Muzeum Tradycji Regionalnych, ul. Staromłyńska 27, Szczecin