• Czcionka:
  • Kontrast:
następny obiekt
Selim II ibn Sulejman, sułtan turecki (1524-1574) (emitent)

Sultani, aułtyn

  • moneta
Sultani, aułtyn
656
117
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • moneta (sultani)
  • próba kruszcu przez zgryzienie
  • pismo arabskie
  • Egipt, prowincja historyczna (Imperium Osmańskie)
  • Selim II Mest ibn Sulejman, sułtan turecki (1524-1574) - ikonografia
  • Osmanowie (ród)

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/N/12550
  • Autor/WytwórcaSelim II ibn Sulejman, sułtan turecki (1524-1574) (emitent)
  • NazwaSultani, aułtyn
  • Miejsce powstaniapaństwo historyczne, Imperium Osmańskie; region historyczny (Afryka); Kair (Egipt)
  • Czas powstania1566
  • Technikabicie
  • Materiałzłoto
  • Wymiary
      • cały obiekt:
      • 21.2 mm (średnica)
      • 3.46 g (masa)
  • Sposób nabyciaprzekaz
  • Odpowiedzialny działDział Numizmatyki
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie

Awers: napisy arabskie w sześciu wersach: Selim syn Sulejmana (1494–1566) Șaha, niech jego królestwo trwa, wybił (tą monetę) w prowincji Misr (Egipt), w 944 roku. Rewers: napisy arabskie w pięciu wersach: Wojownik Świetlistego (Boga), Mistrz Mocy i Zwycięzca na lądzie i morzu.

Sultani Selima II (1524–1574) został znaleziony w Szczecinie, w dzielnicy Gumieńce w 1958 roku. Moneta jest interesująca nie tylko ze względu na odległość jaką pokonała w drodze na Pomorze, ale również z uwagi na specyficzny język użyty do komponowania napisów. Awers informuje, że sułtan Selim syn Sulejmana (1494–1566) Șaha (zwanego Prawodawcą lub Wspaniałym), niech jego królestwo trwa, wybił (tę monetę) w prowincji Misr (Kair/Egipt), w 974 roku (1566). Rok 974 hidżry był rokiem intronizacji Selima II. Tradycję datowania monet wyłącznie rokiem akcesyjnym, mimo corocznego bicia, wprowadził sułtan Bayezit II (1447–1512). Utrzymała się ona do lat dwudziestych XX wieku. Na rewersie przedstawiono przymioty władcy informując, że sułtan jest wojownikiem Świetlistego (Boga), Mistrzem Mocy i Zwycięzcą na lądzie i morzu. W literaturze spotyka się również inne interpretacje napisów na sultani. Wyrażają one życzenie, aby panowanie sułtana było chwalebne, a Pan zapewnił mu zwycięstwo na lądzie i na morzu. Różnice wiążą się z wieloznacznością tureckiego słownictwa. Inną interesującą cechą tej monety jest specyficzne odkształcenie powierzchni – ślad tzw. próby dentystycznej. Pieniądze wyglądające na złote, które nie były użytkownikom dobrze znane, i co do których mogło zaistnieć podejrzenie, że są fałszywe, nadgryzano. W ten sposób sprawdzano czy pod cienką warstwą złota nie kryje się rdzeń z ołowiu. Sultani był następcą ważącego ok. 4,25g dinara – złotej arabskiej monety bitej w VII–XV wieku i był odpowiednikiem bizantyjskiego solida. Używano go głównie w handlu międzynarodowym. Dinar sultani ważył około 3,5g, czyli tyle, ile europejskie dukaty. Stąd wniosek, że również ta moneta miała ułatwiać rozliczenia handlowe między Bliskim Wschodem a Europą.

Mieszko Pawłowski

magazyn