• Czcionka:
  • Kontrast:

Zapinka

nieznany (rzemieślnik)
nieznany (rzemieślnik)

Zapinka

  • biżuteria; zapinka; ozdoba
MNS/A/21349
234
78
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • ozdoba, złotnictwo, wczesne średniowiecze

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/A/21349
  • Autornieznany (rzemieślnik)
  • Miejsce i czas powstania1001 - 1200
  • Technikacięcie
  • MateriałSzkło; Brąz
  • Wymiary

    cały obiekt: 2.6 cm (wysokość); 2.6 cm (szerokość); 0.7 cm (głębokość),

  • Kolekcjaśredniowiecze
  • Miejsce zebrania w terenieSzczecin (Polska;zachodniopomorskie)
  • Sposób nabyciaPrzekaz
  • Odpowiedzialny działMuzeum Tradycji Regionalnych > Dział Archeologii
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie
Kwadratowa zapinka brązowa z czterema zielonymi, prostokątnymi oczkami w narożnikach.
Zapinka z brązowej blachy w kształcie kwadratu. Pośrodku każdego z boków ramy znajduje się prostokątne zielone szklane oczko osadzone w blaszanej taśmowej obwódce. Jej końce zachodzą na siebie po wewnętrznej stronie ozdoby. W narożnikach zapinki znajdowały się cztery rozetki przymocowane do ramy nitami. Zachowała się tylko jedna z nich i dodatkowy nit mocujący. W jednym narożniku umieszczono dodatkową dziurkę, wokół której zawinięta jest szpila do wkłucia w materiał - obecnie ułamana.

Zapinkę odkrytą podczas badań wykopaliskowych w 1992 roku na szczecińskim Podzamczu, w warstwie kulturowej datowanej na XII wiek wykonano z czworobocznej blaszki z brązu, na której znajdują się cztery, także czworoboczne, szklane oczka zielonej barwy i cztery brązowe rozetki przypominające rozwinięte róże. 

Zapinki, czy też broszki, są charakterystycznymi elementami uzupełniającymi odzież. We wczesnym średniowieczu wykonywano je z metali kolorowych, cyny, ołowiu, srebra, stopów miedzi z różnymi metalami, czyli brązu. Były oznaką zamożności, a tym samym zapewne przynależności do określonej warstwy społecznej. Miały rozmaite kształty. Do najpowszechniejszych i zarazem najprostszych należą zapinki okrągłe, ze zdobioną ramką, lub zupełnie pozbawione dekoracji. Do wyjątkowych znalezisk należy zapinka z brązową ramką zawiniętą w rynienkę, którą wypełnia masa szklana, odkryta podczas wykopalisk na szczecińskim Podzamczu. Podobny okaz, ale wypełniony porożem, znaleziono w jednym z grobów na cmentarzysku w Cedyni.

Ewa Górkiewicz-Bucka

magazyn