• Czcionka:
  • Kontrast:
poprzedni obiekt
następny obiekt
nieznany (rzemieślnik) - Słowianie

Rozdzielnik naszyjnika z brązu

  • naszyjnik, biżuteria
388
133
Oceń obiekt:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  • bałtyjski krąg kulturowy
  • biżuteria
  • ozdoba
  • wyposażenie > wyposażenie grobowe
  • cmentarzyska
  • wczesne średniowiecze

Dane podstawowe

  • Numer inwentarzowyMNS/A/18327
  • Autor/Wytwórcanieznany (rzemieślnik)
  • NazwaRozdzielnik naszyjnika z brązu
  • Miejsce powstaniaCewlino (województwo zachodniopomorskie)
  • Czas powstania1001 - 1300
  • Technikalutowanie, rycie, kucie, cięcie
  • Materiałbrąz
  • Kolekcjaśredniowiecze
  • Sposób nabyciapozyskanie własne
  • Odpowiedzialny działDział Archeologii
  • WłaścicielMuzeum Narodowe w Szczecinie

Rozdzielnik naszyjnika z brązowej blaszki w kształcie ryby o długości 4,4 cm. W miejscu głowy znajduje się tulejka z widocznym łączeniem taśmy z przodu. Jej dalsza krawędź jest ścięta ukośnie po obu stronach. Tulejka zdobiona jest nacięciami skośnymi i prostopadłymi do jej przebiegu. Wzdłuż brzegów blaszki rozdzielnika znajduje się ornament z niewielkich dołków, natomiast wzdłuż jej dłuższej osi wykonano dwa otwory o nierównej średnicy. Dodatkowe dwa otwory znajdują się po obu stronach zwężenia przed "ogonem", krawędź jednego z nich jest przerwana.

Rozdzielnik naszyjnika, odkryty podczas badań wykopaliskowych w Cewlinie, pow. koszaliński.

Rozdzielnik kolii tworzących naszyjnik wykonano z brązowej blaszki. Kształtem przypomina rybę z wyraźnie zaznaczonym ogonem, z powierzchnią zdobioną ukośnymi nacięciami i niewielkimi wgłębieniami. Wzdłuż dłuższej osi, odrobinę niesymetrycznie, wykonano dwa otwory o nierównej średnicy do mocowania końcówek kolii. Podobne otwory znajdują się po przeciwnej stronie.

Rozdzielnik kolii odkryto w jednym z grobów na wczesnośredniowiecznym cmentarzysku, podczas badań archeologicznych prowadzonych w latach 1936–1937 pod kierunkiem powiatowego opiekuna zabytków o nazwisku Brandt. W ciągu dwóch sezonów wykopaliskowych odkryto łącznie 19 płaskich grobów szkieletowych. Cała nekropolia datowana jest na XI wiek, chociaż na podstawie danych archeologicznych można przypuszczać, że funkcjonowała również w XII stuleciu.

Rozdzielnik spoczywał w okolicy szyi zmarłego. Łączył trzy kolie paciorków szklanych, które sięgały do kabłączków skroniowych znajdujących się, w grupach po trzy, po obu stronach czaszki. Nad rozdzielnikiem odkryto jeszcze trzy kabłączki, natomiast pod nim leżał dwustożkowaty pacior bursztynowy. Z całego wyposażenia grobu w zbiorach Muzeum Narodowego w Szczecinie znajdują się obecnie, oprócz rozdzielnika kolii, kabłączki skroniowe oraz fragment skórzanej pochewki z metalowym okuciem. Warto zaznaczyć, że w Polsce odkryto dotąd niewiele tego typu rozdzielników, więcej pochodzi z bałtyjskiego kręgu kulturowego, co czyni znalezisko z Cewlina wyjątkowym.


Ewa Górkiewicz-Bucka

magazyn